اصلاحات ارضی و تاثیرات آن بر جامعه ایران به روایت شادروان دکتر شاپور بختیار آخری…

‫اصلاحات ارضی و تاثیرات آن بر جامعه ایران به روایت شادروان دکتر شاپور بختیار آخرین نخست وزیر رژیم مشروطه سلطنتی ایران:

ظاهر فريبنده تقسيم اراضی نتوانست نتايج فاجعه بار آن را برای مدتی طولانی بپوشاند. اجرای چنين طرحی احياناً ظرف ۲۰ سال و فقط با توجه به تثبيت ميزان محصول و رعايت عدالت اجتماعی ميسر بود ولی نه به اين شتاب و آن هم تنها با اين هدف که بعد فریاد بر آوردند : « انقلاب پیروز شد » . ما در پی انجام کارهای سهل بودیم نه در فکرساختن پی و پایه در نتیجه همه چیز در یک چشم بر هم زدن در هم ریخت .
ملاکان بزرگ منفور بودند اما اصولاً به وظائف خود عمل می کردند. خود در دهات ساکن بودند و بر کارها نظارت داشتند. مشکل آبياری و مبارزه عليه آفات و بيماری‌های دامی و بسيار مسائل ديگر در سطح روستا به دست آنان حل و فصل میشد. منافع خود آنها چنين ايجاب می کرد، در نهايت ديگران هم از آن بهره مند می شدند.
به منظور افاده فروختن و افزودن به تعداد زمينداران، زمينها را به چنان قطعات کوچکی تقسيم کردند که کمتر قطعه‌ای می توانست نفعی به صاحبش برساند. روستائيان پس از يک يا دو سال شوق و شعف ناگزير زراعت را رها کردند و به شهرها روی آوردند.
جاذبه‌های زندگی شهری را هم نبايد از ياد برد، اختلاف سطح زندگی ميان يک نفر روستائی وشهری روزبه روز آشکارتر می شد. اگر برای ميزان معينی گندم آمريکائی ۲۰۰۰ دلار پرداخت می شد، زارع ايرانی در مقابل همان مقدار فقط ۷۰۰ دلار به دست می آورد. ديگر کسی به صرافت کشاورزی نمی افتاد، به شهر می آمد و سيگارفروشی می کرد. گله‌ای که خمينی به دنبال خود به راه انداخت بيشتر از همين کارگران جديد و بی‌ريشه گرد آمده بود.
در آخرين سال سلطنت شاه، هزينه واردات مواد غذائی ايران بالغ بر ۸ ميليارد دلار بود، در حاليکه در زمان مصدق ما گندم و جو و پنبه و برنج به کشورهای مختلف منطقه خليج فارس، از جمله به پاکستان و به عراق، صادر می کرديم. البته تعداد جمعيت بالا رفته بود اماپيشرفت‌های صنعتی می توانست اين ازدياد جمعيت را جبران کند. ما سد ساختيم، شبکه آبياری بنا کرديم، به کشاورزی مکانيزه روی آورديم ولی هيچ کدام از اين کارها را متناسب با نياز انجام نداديم و درآمد نفت ما، همانطور که قبلاً اشاره کردم، باخريد کنکورد و بر پا کردن مراکز عيش به هدر رفت.

کتاب یکرنگی‬

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: